Font chữ đẹp

Ai cũng biết font chữ trong toán học được Donald Knuth viết bằng metafont và cho đến bây giờ vẫn là chuẩn ký hiệu toán học của Hội Toán học Hoa Kỳ (và tất nhiên của tất cả những người sử dụng TeX). Gần đây nhiều font chữ về ký hiệu Toán học, mới và đẹp ra  đời, đó là mathdesign và dự án STIX (Scientific and Technical Information Exchange) v.v… nhằm biến mỗi ký hiệu toán học thành một ký tự unicode.

Về font chữ Việt dùng cho LaTeX, đầu tiên là Hoàng Lê Minh dùng metafont để tạo ra các font chữ Việt tương thích 100% với các font chữ cmr của Knuth. Sau đó  TS Hoàng Lê Minh ra Hà Nội làm giám đốc một dự án về công nghệ cao, VietTeX của anh không phát triển. Đến sau nhưng có sức sống mãnh liệt và mang tầm vóc quốc tế, là bộ font chữ Việt vnr của Hàn Thế Thành được TeXLive và MiKTeX  phát hành đồng thời với các bản phân phối của họ và cho đến bây giờ vẫn là chuẩn tiếng Việt cho hầu hết người sử dụng TeX tại Việt Nam. Song song với vnr, Hàn thế Thành còn việt hóa các font chữ urw, vntopia, grotesqvn v.v… trong đó phải kể đến font times giống đến 99% font chữ New Times Roman  vẫn thường được sử dụng trong hệ thống văn bản chính thức của Việt Nam. Nhóm của Hàn Thế Thành cũng đã viết nhiều hướng dẫn để có thể sử dụng được font Hùng Lân Thư Pháp sử dụng trực tiếp trong TeX với trình biên dịch pdflateX, chắc hẵn làm nhiều người thích khi viết các câu thư pháp cho riêng mình, ví dụ

chữ “bổng” sai chính tả, bạn đọc sẽ viết lại thành chữ “bỗng” sau khi thực hành theo bài viết này.

Hôm nay, tôi muốn giới thiệu một bộ font chữ đẹp và hướng dẫn sử dụng chúng trong LaTeX, đó là font chữ Thiên Ân và những ai thích thư pháp chắc chắn chắc sẽ thích sử dụng font UTM Thư Pháp Thiên Ân vận hành trong LaTeX .

 

  1. Việc đầu tiên là bạn download font chữ UTM Thiên Ân về máy và cài đặt vào Windows (nếu bạn sử dụng MS Windows, còn tôi chỉ sử dụng Ubuntu). Về việc này, ta cảm ơn tác giả Đinh Kiên đã cho phép download bộ font chữ đẹp này, nếu ta biết rằng ở nước ngoài một font chữ kiểu như vậy giá rất cao. Download font chữ Thiên Ân
    sau khi cài đặt vào máy tính xong, để kiểm tra các bạn mở MS Word, duyệt font thấy chúng là hoàn tất việc cài đặt.
  2. Trong LaTeX, các bạn soạn một file TeX như sau đặt tên là mua.tex:
    \documentclass[12pt,a4paper]{article}
    \usepackage{fontspec}
    \usepackage{xunicode}
    \usepackage{xltxtra}
    \usepackage[a4paper]{geometry}
    \geometry{paperwidth=16cm, paperheight=24cm,top=2cm, bottom=1.75cm,left=2cm,right=2cm}
    \begin{document}
    \thispagestyle{empty}
    \parindent = 0pt
    
    \setmainfont{UTM Androgyne}\small 
    
    Tháng sáu trời mưa, trời mưa không ngớt
    
    Trời không mưa anh cũng lạy trời mưa
    
    Anh lạy trời mưa phong toả đường về
    
    Và đêm ơi xin cứ dài vô tận
    \bigskip 
    
    Đôi mắt em anh xin đừng lo ngại
    
    Mười ngón tay đừng tà áo mân mê
    
    Đừng hỏi anh rằng: có phải đêm đã khuya
    
    Sao lại sợ đêm khuya, sao lại e trời sáng…
    \bigskip 
    
    Hãy dựa tóc vào vai cho thuyền ghé bến
    
    Hãy nhìn nhau mà sưởi ấm trời mưa
    
    Hãy gửi cho nhau từng hơi thở mùa thu
    
    Có gió heo may và nắng vàng rất nhẹ
    \bigskip 
    
    Và hãy nói năng những lời vô nghĩa
    
    Hãy cười bằng mắt, ngủ bằng vai
    
    Hãy để môi rót rượu vào môi
    
    Hãy cầm tay nhau bằng ngón tay bấn loạn
    \bigskip 
    
    Gió có lạnh hãy cầm tay cho chặt
    
    Đêm có khuya em hãy ngủ cho ngoan
    
    Hãy biến cuộc đời thành những tối tân hôn
    
    Nếu em sợ thời gian dài vô tận
    \bigskip 
    
    Tháng sáu trời mưa, em có nghe mưa xuống
    
    Trời không mưa em có lạy trời mưa?
    
    Anh vẫn xin mưa phong toả đường về
    
    Anh vẫn cầu mưa mặc dầu mây ảm đạm.
    \bigskip 
    
    Da em trắng anh chẳng cần ánh sáng
    
    Tóc em mềm anh chẳng thiết mùa xuân
    
    Trên cuộc đời sẽ chẳng có giai nhân
    
    Vì anh gọi tên em là nhan sắc
    \bigskip 
    
    Anh sẽ vuốt tóc em cho đêm khuya tròn giấc
    
    Anh sẽ nâng tay em cho ngọc sát vào môi
    
    Anh sẽ nói thầm như gió thoảng trên vai
    
    Anh sẽ nhớ suốt đời mưa tháng sáu.
    \end{document}
    
  3. Biên dịch bằng xelatex bằng lệnh xelatex mua.tex kết quả như sau:muaBài thơ “Tháng sáu trời mưa” của Nguyên Sa được xử lý trong LaTeX thể hiện bởi font chữ UTM Androgyne.Nếu bạn thích viết thư pháp, hãy thực hiện như đoạn code dưới đây và lưu ý biên dịch bằng xelatex
    \documentclass[12pt,a4paper]{article}
    \usepackage{fontspec}
    \usepackage{xunicode}
    \usepackage{xltxtra}
    \usepackage[a4paper]{geometry}
    \geometry{paperwidth=9cm, paperheight=3.5cm,top=.2cm, bottom=.2cm,left=.2cm,right=.2cm}
    \begin{document}
    \thispagestyle{empty}
    \parindent = 0pt
    
    \setmainfont{UTM ThuPhap Thien An}
    
    Anh sẽ vuốt tóc em cho đêm khuya tròn giấc
    
    Anh sẽ nâng tay em cho ngọc sát vào môi
    
    Anh sẽ nói thầm như gió thoảng trên vai
    
    Anh sẽ nhớ suốt đời mưa tháng sáu.
    \end{document}
    

    thuphap

  4. Bộ font Thiên Ân còn nhiều font chữ đẹp khác, các bạn theo hướng dẫn trên để sử dụng trong LaTeX
  5. Một vấn đề đặt ra là tại sao phải dùng các font chữ này trong LaTeX? Câu trả lời tùy thuộc từng người. Tuy nhiên cần lưu ý một điều là ngoài lợi thế về công thức toán học, dàn trang tự động và thông minh, LaTeX còn nhiều (vô số) tính năng khác mà các chương trình soạn thảo văn bản khác không đáp ứng được. Ví dụ:Wallpaper1: Chỉ cần thêm câu lệnh về wallpaper ta có:
    mua2
    Wallpaper2: Ưu thế về định khỏang cách giữa các dòng khiến có thể đưa câu văn vào một vị trí nhất định trên toàn bộ văn bản.

    mua31mua32

Thanh Long Bass

 

Vũ Khanh

Duy Quang

12 responses to “Font chữ đẹp

  1. Font Thuphap Thien An dep qua Thay .
    (=^@^=)

  2. Font Thuphap Thien An dep qua Thay .
    (=^@^=)

  3. Chào thầy Sơn. Em là sinh viên cũ của thầy cách đây 10 năm. Trang web của thầy thật sự hữu ích đối với em. Chúc thầy và gia đình khoẻ mạnh.

    À, về vấn đề font tiếng việt đẹp cho Latex thật sự thú vị. Các file trong bài của thầy liệu có cách nào chạy cho pdfLatex không thầy?

  4. bùi sang thọ

    Thầy ơi em đang dùng miktex 2.9 full + vietex nay em muốn chuyển qua dùng texlive 2013 full thì mình dùng trình soạn thảo nào vậy thầy? Vietex hay Textmaker. Em dùng win7.

    • Thầy dùng texmaker. Em lưu ý khi đã cài texlive 2013, em vẫn dùng được trình soạn thảo vietex nhưng phải xem lại cú pháp trình biên dịch. Ví dụ pdflatex là:

      pdflatex -synctex=1 –shell-escape -interaction=nonstopmode %.tex

  5. Thầy ơi, có file mẫu Wallpaper1 và 2 như trong wordpress.com không, thầy cho em xin với, cảm ơn Thầy nhiều, chúc Thầy và gia đình luôn mạnh khỏe, có nhiều bài viết hữu ích cho bọn em học hỏi.

    • File mẫu wallpaper2. các bạn phải download file hình cahier3.png đặt vào thư mục chứa file tex.

      https://osshcmup.files.wordpress.com/2014/04/cahier3.png

      \documentclass[12pt,a4paper]{article}
      \usepackage{fontspec}
      \usepackage{xunicode}
      \usepackage{xltxtra}
      \usepackage[a4paper]{geometry}
      \geometry{
      paperwidth=9.5cm, 
      paperheight=20cm,
      top=1cm, bottom=2cm,left=1cm,right=.2cm}
      \usepackage{wallpaper} 
      \begin{document}
      \TileWallPaper{\paperwidth}{9.75cm}{cahier3.png} 
      \thispagestyle{empty}
      \parindent = 0pt
      \renewcommand{\baselinestretch}{1.62}
      \newcommand{\kc}{\vspace*{.8cm}} 
      \newcommand{\Kc}[1]{\vspace*{.#1cm}} 
      \newcommand{\Kca}[1]{\vspace*{-.#1cm}} 
      \setmainfont{UTM Androgyne}\small  
      \vspace*{-.55cm}
      \begin{center}
      {\large Tháng sáu trời mưa}
      \end{center}
      
      \Kca{1}
       
      Tháng sáu trời mưa, trời mưa không ngớt
       
      Trời không mưa anh cũng lạy trời mưa
       
      Anh lạy trời mưa phong toả đường về
       
      Và đêm ơi xin cứ dài vô tận
      \kc
       
      Đôi mắt em anh xin đừng lo ngại
       
      Mười ngón tay đừng tà áo mân mê
       
      Đừng hỏi anh rằng: có phải đêm đã khuya
       
      Sao lại sợ đêm khuya, sao lại e trời sáng…
      \kc
       
      Hãy dựa tóc vào vai cho thuyền ghé bến
       
      Hãy nhìn nhau mà sưởi ấm trời mưa
       
      Hãy gửi cho nhau từng hơi thở mùa thu
       
      Có gió heo may và nắng vàng rất nhẹ
      \kc
       
      Và hãy nói năng những lời vô nghĩa
       
      Hãy cười bằng mắt, ngủ bằng vai
       
      Hãy để môi rót rượu vào môi
       
      Hãy cầm tay nhau bằng ngón tay bấn loạn\newpage 
      \Kca{4}
       
      Gió có lạnh hãy cầm tay cho chặt
       
      Đêm có khuya em hãy ngủ cho ngoan
       
      Hãy biến cuộc đời thành những tối tân hôn
       
      Nếu em sợ thời gian dài vô tận
      \kc 
       
      Tháng sáu trời mưa, em có nghe mưa xuống
       
      Trời không mưa em có lạy trời mưa?
       
      Anh vẫn xin mưa phong toả đường về
       
      Anh vẫn cầu mưa mặc dầu mây ảm đạm.
      \kc 
       
      Da em trắng anh chẳng cần ánh sáng
       
      Tóc em mềm anh chẳng thiết mùa xuân
       
      Trên cuộc đời sẽ chẳng có giai nhân
       
      Vì anh gọi tên em là nhan sắc
      \kc 
       
      Anh sẽ vuốt tóc em cho đêm khuya tròn giấc
       
      Anh sẽ nâng tay em cho ngọc sát vào môi
       
      Anh sẽ nói thầm như gió thoảng trên vai
       
      Anh sẽ nhớ suốt đời mưa tháng sáu.
      \end{document}
      
  6. Chào thầy, em đã thử download Hùng Lân Thư Pháp trên trang chủ của Hùng Lân và cài đặt nhưng chỉ biên dịch được trong XeLatex.

    Có một vấn đề về Latex em chưa biết cách xử lý, mong thầy chỉ giúp em:
    1. Có cách nào để vẽ đồ thị trong 3d cho các hàm 2 biến f(x,y). Em biết gói mat2tikz bên Matlab hay gói Tikz nhưng chỉ chạy tốt nếu vẽ 1 hàm duy nhất. Vấn đề em quan tâm là vẽ được (biểu diễn đươc) giao của hai hàm f(x,y) và g(x,y) trên cùng 1 hệ trục như trong các phần mềm Matlab, Maple, Mathematica. Có cách nào để làm được điều này trong Latex? Em thấy phần mềm Geogbra xuất ra code Latex cho 2d nhưng 3d hình như chỉ vẽ mà chưa xuất được!

    Em cảm ơn thầy.

    • em phải xem lại hướng dẫn của thầy về cài đặt hunglan. Lưu ý không phải font nào của Hùng Lân cũng thích nghi với LaTeX

      file mẫu.

       
      \documentclass[12pt,a3paper]{book}
      \usepackage[utf8]{inputenc}
      \usepackage[vietnam]{babel}
      \usepackage{graphicx}
      \usepackage[left=0.5cm,right=0.5cm,top=0.5cm,bottom=0.5cm]{geometry}
      \begin{document}
      \parindent=0pt 
      \pdfmapfile{+hunglan.map}
      \newcommand{\hunglan}[1]{
      \font\brush=#1 at 21pt{\brush 
      
      {\Large  \bf #1} \hfill Anh sẽ nhớ suốt đời mưa tháng sáu.\\ \medskip}
      }
      
      \hunglan{HLThuphap4BK8v}
      \hunglan{HLBrush1BK8v}                  
      \hunglan{HLBrush2BK8v}                  
      \hunglan{HLBrush3BK8v}                  
      \hunglan{HLButlatre8v}                  
      \hunglan{HLButlong8v}                    
      \hunglan{HLComic1Normal8v}          
      \hunglan{HLComic28v}                      
      \hunglan{HLComicBoom8v}                
      \hunglan{HLDongian8v}                    
      \hunglan{HLFantasy18v}                  
      \hunglan{HLFantasy28v}                  
      \hunglan{HLFantasy38v}                  
      \hunglan{HLFreewrite8v}                
      \hunglan{HLGiotmuc8v}                    
      \hunglan{HLNetbutlong8v}              
      \hunglan{HLNetco1BK8v}                  
      \hunglan{HLNhenhang8v}                  
      \hunglan{HLSlapstickComic8v}      
      \hunglan{HLThanhcao8v}                  
      \hunglan{HLThuphap2BK8v}              
      \hunglan{HLThuphap3BKupgrade8v}
      \hunglan{HLThuphap4BK8v}              
      \hunglan{HLVungchac8v}                  
      \hunglan{HLThuphap1BKupgrade8v}               
      \end{document}
      

  7. Thầy ơi cho em xin phép hỏi WALLPAPER thực chất chỉ là hình thức insert chữ trước một bức tranh nào đó phải không Thầy???
    Là bất cứ file ảnh nào có đuôi là .png là được đúng không Thầy?
    Chúc Thầy cuối tuần thật vui nhé Thầy!

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s