Giới thiệu sách: LaTeX – Sắp chữ, vẽ hình và ĐS máy tính

Dự án \TeX được bắt đầu năm 1978 bởi Donald Knuth – khi ông đọc duyệt lại bản in cuốn sách The Art of Computer Programming của mình. Lúc đến xưởng in, D. Knuth thấy họ đã chuyển bản thảo của ông sang một hệ sắp chữ mới mà chất lượng không đảm bảo các yêu cầu chuyên môn cũng như thẩm mĩ. Từ đây D. Knuth bắt tay nghiên cứu và phát minh ra một hệ sắp chữ mà ta gọi là \TeX. Thuật ngữ này xuất phát từ một từ tiếng anh là “technology”, vừa có nghĩa là “công nghệ” vừa có nghĩa là “nghệ thuật”. Chữ \TeX với chữ “E” tụt xuống, ý muốn nhấn mạnh rằng đây là “nghệ thuật”.

Ban đầu, ông định tiến hành dự án trong 6 tháng nhưng phải mất 10 năm sau, \TeX mới chính thức ra đời. Một năm sau đó, D. Knuth được mời đọc một báo cáo quan trọng trong cuộc họp thường niên của Hội toán học Hoa Kỳ. Ông trình bày về công trình \TeX, giới thiệu \TeX không chỉ là một hệ sắp chữ mà còn ẩn đằng sau nó rất nhiều ý tưởng toán học. Sự phổ cập của \TeX được bắt đầu từ đó.

Năm 1985 sự ra đời của \LaTeX giúp \TeX được phổ biến rộng khắp hơn. Đây là một tập hợp các lệnh cho phép người soạn thảo tương tác với hệ thống với mức độ cao hơn so với các lệnh ban đầu của \TeX.

Ngày nay, \TeX liên tục phát triển và trở thành một tiêu chuẩn nổi tiếng không chỉ trong toán học. Người ta sử dụng \TeX hằng ngày để chuẩn bị bản thảo sách, các kỷ yếu Hội nghị và bản in thử của các công trình nghiên cứu.

Rất nhiều thành viên của cộng đồng đã không ngừng phát triển và cập nhật các gói nâng cao, để có những bước tiến xa hơn trong quản lý font của \LaTeX và phát triển về năng lực của \TeX với hệ thống văn bản đa ngôn ngữ, cũng có các phiên bản của \TeX xuất trực tiếp ra định dạng PDF, và mở rộng việc sử dụng các font chữ có sẵn của hệ thống v.v…

Trong chương trình đào tạo của Khoa Toán-Tin các trường đại học, ít nhiều đều đề cập đến việc giảng dạy \LaTeX cho sinh viên. Và cuốn sách này được viết nhằm mục đích phổ cập kiến thức cho bất cứ ai có nhu cầu sử dụng \TeX trong công việc chuyên môn, đặc biệt cho các bạn trẻ có nhu cầu học tiếp lên sau đại học.

Ngoài các kiến thức cơ bản, nền tảng rất dễ hiểu và có ích cho quá trình tự học, sách còn đề cập đến việc vẽ hình trong \LaTeX. Bên cạnh đó, sách cũng trình bày việc tích hợp một chương trình đại số máy tính vào \LaTeX. Đây là nội dung mới trong khuôn khổ phát triển \TeX tại Việt Nam. Chúng tôi hy vọng rằng từ các nghiên cứu được trình bày trong cuốn sách này, các bạn trẻ là sinh viên của Khoa Toán-Tin các trường đại học sẽ có các thực nghiệm thiết thực và chuyên sâu hơn nhằm biến việc sử dụng \TeX một cách đơn điệu thành việc sử dụng \TeX và L\TeX một cách phong phú, góp phần phổ \TeX đến đông đảo những người quan tâm, đặc biệt là trong nghiên cứu, giảng dạy và học tập toán học.

Thành phố Hồ Chí Minh mùa giáng sinh năm 2010

Nguyễn Thái Sơn

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s